
Filament คืออะไร มีกี่ประเภทที่ได้รับความนิยมในการนำมาใช้งาน?
1 นาทีในการอ่าน

1 นาทีในการอ่าน
Filament คือวัสดุเทอร์โมพลาสติกชนิดเส้นที่ใช้เป็นวัตถุดิบหลักสำหรับเครื่องพิมพ์สามมิติ (FDM) เพื่อฉีดขึ้นรูปเป็นชิ้นงานต่าง ๆ โดยมีให้เลือกหลากหลายประเภทตามคุณสมบัติการใช้งาน ตั้งแต่ PLA ที่พิมพ์ง่ายและนิยมที่สุด ไปจนถึงกลุ่มที่มีความทนทานสูงและทนสภาพอากาศอย่าง ABS, ASA และ PETG นอกจากนี้ยังมีวัสดุเฉพาะทาง เช่น Nylon และ PCสำหรับงานวิศวกรรมที่เน้นความแข็งแรง, PP ที่ทนทานต่อสารเคมี และ TPU ที่มีความยืดหยุ่นคล้ายยาง ดังนั้นหัวใจสำคัญของการพิมพ์สามมิติคือการเลือกใช้ประเภท Filament ให้เหมาะสมกับลักษณะงาน ไม่ว่าจะเป็นเรื่องของความแข็งแรง ความร้อน หรือความยืดหยุ่น เพื่อให้ได้ชิ้นงานที่มีประสิทธิภาพและใช้งานได้จริงตามวัตถุประสงค์ครับ
ปัจจุบันการพิมพ์แบบสามมิติได้รับความนิยมสูง ด้วยประสิทธิภาพของเครื่องพิมพ์สามมิติที่ถูกพัฒนาต่อเนื่อง แถมราคาไม่แพง กระบวนการทำงานไม่ซับซ้อน เข้าใจง่าย ขึ้นรูปชิ้นงานได้ตามต้องการจากเส้น Filament ที่หลอมละลาย และมีให้เลือกหลากหลายประเภท ทว่า Filament บางคนอาจยังไม่เคยรู้จักมาก่อน และอยากรู้ว่าคืออะไร มีกี่ประเภทที่ได้รับความนิยมนำมาใช้งาน เราไม่รอช้ารวบรวมข้อมูลมาเล่าสู่กันฟัง
Filament หรือฟีลาเมนต์ สำหรับการพิมพ์สามมิติ คือ เทอร์โมพลาสติกที่มีลักษณะเป็นเส้นใยเกลียวแข็ง (เส้นด้าย) ถูกนำมาใช้เพื่อสร้างเป็นแบบจำลองสามมิติด้วยเครื่องพิมพ์ 3 มิติ สามารถทำได้ทั้งการพิมพ์ชิ้นงานที่มีความแตกต่างในด้านแรงดัดงอ น้ำหนัก หรือความหนาแน่นของพลาสติกที่ใช้ นิยมใช้งานกับเครื่องพิมพ์ FDM 3D Printing เพราะสามารถหลอมละลายฟีลาเมนต์ได้รวดเร็ว ต้นทุนไม่สูงมาก และใช้ขึ้นรูปต่าง ๆ ของชิ้นงานที่หลากหลายได้ดี
PLA หรือ Polylactic acid เป็นวัสดุที่มีความยืดหยุ่นได้เล็กน้อย แต่เปราะบางสูง สามารถทนทานความร้อนได้ 60 องศาเซลเซียส พิมพ์งานได้ง่าย มีกลิ่นน้อย อัตราการหดตัวต่ำสุด และสีก็มีให้เลือกเยอะมากด้วย
PETG หรือ Polyethylene terephthalate เป็นวัสดุที่มีส่วนผสมของ G หรือ Glycol ซึ่งเป็นสารป้องกันการแข็งตัวที่เติมเข้ามาใน PET หรือพลาสติกทำขวดน้ำ เส้นใยเสื้อผ้า บรรจุภัณฑ์อาหาร PETG มีความแข็งแรงมากขึ้น และยืดหยุ่นสูง รวมถึงทนทานต่อการกัดกร่อนของสารเคมีด้วย
ABS หรือ Acrylonitrile butadiene styrene ที่เป็นวัสดุอีกชนิดที่ได้รับความยมทั้งในวงการพิมพ์สามมิติ และงานพลาสติก เหมาะกับงานเชิงวิศวกรรม ชิ้นงานที่ต้องตากแดดตากฝน ต้นแบบที่ต้องมีการทดสอบ เช่น ชิ้นส่วนจักรยานยนต์บางส่วน ชิ้นส่วนโดรน รถบังคับ เป็นต้น วัสดุมีความแข็งแรงสูง ทนทานต่อสภาพอากาศทั้งฝน แสง UV เป็นต้น
PP สามารถต้านทานสารเคมีได้เกือบทุกชนิด เหมาะกับใช้งานอาหาร มีความแข็งแรง ทนทานสูง ยืดหยุ่น และนำมารีไซเคิลได้ 100% ทนทานต่อสารเคมี แต่มีจุดด้อยตรงงานพิมพ์ยาก ต้องใช้ฐานพิมพ์เฉพาะของกาว PP ราคาสูง
Nylon หรือ PA เป็นวัสดุที่มีความแข็งแรงมาก ทนทานต่อแรงกระแทกได้ดี มีความยืดหยุดสูง เสียรูปยากมาก เน้นงานที่เป็นชิ้นใหญ่ หรือต้องใช้งานจริง โดยเฉพาะชิ้นงานที่ต้องรับแรงสูง เช่น เฟือง ตะขอแขวนต่าง ๆ ทนทานความร้อน และยังใช้กับงานอาหารได้ด้วย
ASA หรือ Acrylonitrile Styrene Acrylate วัสดุที่ถูกพัฒนามาจาก ABS แต่คุณสมบัติการพิมพ์จะดีและง่ายกว่า อีกทั้งยังทนต่อสารเคมีได้ ทนความร้อนสูง 120 องศาเซลเซียส ทนทานต่อ UV และฝน ใช้กับงานภายนอกได้สบายมาก
PC หรือ Polycarbonate เป็นพลาสติกที่ใช้งานบริเวณที่ต้องการความแข็งแรงเป็นพิเศษ หรือบริเวณที่ต้องการความทนทานจากความร้อน ทนทานสารเคมี มีความยืดหยุ่นปานกลาง
TPU เน้นการใช้งานเฉพาะทาง และต้องระบุว่าเป็นวัสดุยางเท่านั้น เช่น โอริง ซีนกันรั่ว โมเดลร่างกายเสมือน มีความยืดหยุ่นมาก ทนทาน การพิมพ์ชิ้นงานก็ใช้อุณหภูมิที่ไม่สูงมาก
หวังเป็นอย่างยิ่งว่าทุกคนจะเกิดความเข้าใจมากขึ้นเกี่ยวกับ Filament ที่เป็นส่วนหนึ่งในการผลิตงานพิมพ์โดยเฉพาะเครื่องพิมพ์สามมิติที่ได้รับความนิยมสูงในปัจจุบัน ซึ่ง Filament มีหลากหลายประเภทให้เลือกจริง แต่ละประเภทมีคุณสมบัติแตกต่างกัน จึงควรศึกษาให้รอบคอบเพื่อการเลือกใช้งานได้ตอบโจทย์ที่สุด